درمان کمردرد ناشی از بیرون زدگی دیسک کمری با تزریق ترانس فورامینال

دی, 1398 بدون نظر

همان گونه که اشاره شده است درمان بیرون زدگی دیسک کمری چند مرحله ای می باشد. مرحله اول درمان های ساده و کنسرواتیو (نگاهدارنده) شامل مصرف داروها، آب درمانی، فیزیوتراپی و… می باشد. چنانچه این مرحله درمانی موفق نباشد پیش از عمل جراحی (بسته یا باز) باید گام دوم یا همان تزریق ترانس فورامینال را در اطراف ریشه عصبی درگیر انجام داد این تزریق در درصد بالایی از موارد کمک کننده بوده و از انجام بسیاری از جراحی های غیرضروری جلوگیری می کند.

در ابتدا موقعیت فورامن (سوراخ بین مهره ای)، موقعیت خروج اعصاب نخاعی و نحوه بیرون زدگی دیسک و علت ایجاد تحریک رشته های عصبی توضیح داده می شود:

ساختمان مهره ها و دیسک

ساختمان مهره ها و دیسک
ساختمان مهره ها و دیسک

ستون مهره های کمری از پنج مهره تشکیل گردیده است و در بین مهره ها دیسک ها قرار دارند که شبیه یک بالشتک بوده که نقش ضربه گیر داشته و انعطاف مهره ها را بیشتر می کند. دیسک از دو قسمت تشکیل شده است لایه سخت بیرونی (آنولوس) که دیواره محافظ دیسک است و قسمت مرکزی دیسک که ژلاتینی و آبکی می باشد (نوکلئوس).

ساختمان سوراخ بین مهره ای (فورامن)

در دو طرف هر مهره دو سوراخ وجود دارد (فورامن) که رشته های عصبی  نخاعی از این سوراخ ها خارج می شوند و به سمت اندام تحتانی و پاها طی مسیر می کنند. زمانی که دیسک های کمر آسیب میبینند در موارد خفیف دچار تغییر شکل میشوند و در موارد شدید تر قسمتی از لایه خارجی آنها پاره شده و ماده نرم داخلشان به بیرون راه پیدا می کند. قسمت بیرون زده وارد فضای کانال شده و به ریشه عصب فشار وارد می کند و موجب تحریک رشته عصبی می گردد. (شکل بالا)

تحریک رشته های عصبی به دو دلیل می باشد:

اول فشار مکانیکی دیسک بیرون زده و دوم به دلیل تحریک رشته عصبی به دلیل مواد شیمیایی التهابی که در محل فشار دیسک برعصب آزاد شده است.

باتوجه به قدرت ترمیم بدن پروسه التهابی در منطقه بیرون زدگی دیسک ها هم می تواند در موارد زیادی بیرون زدگی را ترمیم و فشار و تحریک عصبی را کاهش دهد. در بسیاری از موارد با مدیریت و رفتار مناسب با دیسک می توان از بزرگ شدن فتق مهره ای جلوگیری کرد. لذا در موارد زیادی با تزریق داروهای ضدالتهابی در فضای فورامن التهاب و آزردگی عصب برطرف شده و با روند ترمیمی دیسک مشکل تنگی مرتفع می گردد. این تزریق در محل فشار دیسک بر ریشه عصبی انجام می گردد و داروی ضد التهاب در اطراف رشته عصبی تزریق شده به آن تزریق از طریق سوراخ کمری (یا ترانس فورامینال) می گویند.

روش انجام تزریق ترانس فورامینال

این روش در اتاق عمل با بی حسی موضعی و بدون درد و در شرایط کاملا استریل انجام می گردد. جهت تزریق از سوزن های بسیار ظریف که نوک آنها کروی است استفاده می شود. این عمل با هدایت دستگاه رادیولوژی (فلوروسکوپ) انجام می شود و نوک سوزن در فضای فورامینال در اطراف رشته آزرده عصبی قرار می گیرد.

ماده بی حسی و مقداری داروی بی حسی و ضدالتهاب در اطراف ریشه درگیر تزریق می گردد و به دلیل اینکه دارو مستقیما در فضای ملتهب تزریق می شود و تمامی دارو در منطقه مورد نظر قرار می گیرد دوز مورد نیاز دارویی نسبت به تزریقات سیستمیک بسیار پایین تر بوده و هیچ عارصه جانبی وجود نخواهدداشت و درنهایت التهاب و تحریک عصبی برطرف می گردد. جراحی کمر زمانی اندیکاسیون دارد که این دو اقدام شکست بخورند و هیچ گاه در قدم اول به جز موارد اورژانسی (یعنی نقص عصبی یا اختلال کنترل ادرار و مدفوع) اندیکاسیون ندارد.

مراحل انجام تزریق ترانس فورامینال  در زمان کوتاهی (کمتر از نیم ساعت) به طول می انجامد و بیمار میتواند یک ساعت پس از انجام عمل ترخیص شده و با پای خود به منزل برود.

در انجام این تزریقات داروهای استفاده شده پس از 24 تا 48 ساعت تاثیر درمانی خود را نشان داده و علائم رو به بهبودی می رود. در بسیاری از بیماران که به این روش پاسخ کامل یا نسبتا کاملی را میدهند تکرار این تزریقات ضروری نمی باشد. در بعضی از بیماران که پاسخ نسبی به این روش میدهند جهت تکمیل کار انجام تزریق مجدد و یا رادیوفرکوئنسی درمحل فورامن انجام می شود.

یادآوری می گردد که گام آخر درمان بیرون زدگی دیسک “اعمال جراحی دیسک” است و باید فقط درصورت عدم پاسخ درمانی مناسب با سایر روش ها آنگاه به سراغ این تکنیک (جراحی باز و یا بسته) رفت.

 

پاسخ رایگان به سوالات شما

پاسخ سوال های خود را رایگان از دکتر محمدرضا کاظمی فوق تخصص درد دریافت کنید.

مشاوره رایگان با دکتر کاظمی

 

تصویر تزریق ترانس فورامینال مهره های کمری توسط دکتر کاظمی

تزریق ترانس فورامینال مهره های کمری
تزریق ترانس فورامینال مهره های کمری
برچسب ها